CTET JULY PAPER 2 LANGUAGE-2 2013

निर्देश: अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तेरेषु समुचितम् उत्तरं चित्वा लिखत।
संस्कृत भाषा अतीव वैज्ञानिकी । कंचन कथयन्ति यत् संस्कृतमेव सङ्गणकस्य कृते सर्वोत्तमा भाषा । अस्याः वाङ्मयं वेदैः,पुराणैः ,नीतिशास्त्रैः ,चिकित्साशास्त्रादिभिश्च समृद्धस्ति । कालिदासादीनां विश्वकवीनां काव्यसौन्दर्यम् अनुपमम् । कौटिल्यरचितम् अर्थशास्त्रं जगति प्रसिद्धमस्ति ।
गणितशास्त्रे शून्यस्य प्रतिपादनं सर्वप्रथमम् आर्यभटः अकरोत् । चिकित्साशास्त्रे चरकसुश्रुतयोः योगदानं विश्वप्रसिद्धम् । संस्कृते यानि अन्यानि शास्त्राणि विद्यन्ते तेषु वास्तुशास्त्रं, रसायनशास्त्रं, खगोलविज्ञानं, ज्योतिषशास्त्रं, विमानशास्त्रम् , इत्यादीनि उल्लेखनीयानि । संस्कृते विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति , यथा — सत्यमेव जयते,वसुधैव कुटुम्बकम्, विद्ययाSमृतमश्नुते , योगः कर्मसु कौशलम् इत्यादयः । सर्वभूतेषु आत्मवत् व्यवहारं कर्तुं संस्कृतभाषा सम्यक् शिक्षयति । केचन कथयन्ति यत् संस्कृतग्रन्थेषु मानवजीवनाय विविधाः समाविष्टाः सन्ति । आम् ते सत्यं कथयन्ति । महापुरुषाणां मतिः ,उत्तमजनानां धृतिः सामान्यजनानां जीवनपद्धति च वर्णिताः सन्ति एतेषु ग्रन्थेषु अतः अस्माभिः संस्कृतम् अवश्यमेव पठनीयम् । तेन मनुष्यस्य समाजस्य च परिष्कारः भवेत।
उक्तञ्च:-
अद्यत्वे संस्कृतभाषा कस्य कृते समुपयुक्ता भाषा मन्यते?

निर्देश: अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तेरेषु समुचितम् उत्तरं चित्वा लिखत।
संस्कृत भाषा अतीव वैज्ञानिकी । कंचन कथयन्ति यत् संस्कृतमेव सङ्गणकस्य कृते सर्वोत्तमा भाषा । अस्याः वाङ्मयं वेदैः,पुराणैः ,नीतिशास्त्रैः ,चिकित्साशास्त्रादिभिश्च समृद्धस्ति । कालिदासादीनां विश्वकवीनां काव्यसौन्दर्यम् अनुपमम् । कौटिल्यरचितम् अर्थशास्त्रं जगति प्रसिद्धमस्ति ।
गणितशास्त्रे शून्यस्य प्रतिपादनं सर्वप्रथमम् आर्यभटः अकरोत् । चिकित्साशास्त्रे चरकसुश्रुतयोः योगदानं विश्वप्रसिद्धम् । संस्कृते यानि अन्यानि शास्त्राणि विद्यन्ते तेषु वास्तुशास्त्रं, रसायनशास्त्रं, खगोलविज्ञानं, ज्योतिषशास्त्रं, विमानशास्त्रम् , इत्यादीनि उल्लेखनीयानि । संस्कृते विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति , यथा — सत्यमेव जयते,वसुधैव कुटुम्बकम्, विद्ययाSमृतमश्नुते , योगः कर्मसु कौशलम् इत्यादयः । सर्वभूतेषु आत्मवत् व्यवहारं कर्तुं संस्कृतभाषा सम्यक् शिक्षयति । केचन कथयन्ति यत् संस्कृतग्रन्थेषु मानवजीवनाय विविधाः समाविष्टाः सन्ति । आम् ते सत्यं कथयन्ति । महापुरुषाणां मतिः ,उत्तमजनानां धृतिः सामान्यजनानां जीवनपद्धति च वर्णिताः सन्ति एतेषु ग्रन्थेषु अतः अस्माभिः संस्कृतम् अवश्यमेव पठनीयम् । तेन मनुष्यस्य समाजस्य च परिष्कारः भवेत।
उक्तञ्च:-
कथितम्' इत्यर्थे किं पदं प्रयुक्तम् ?

निर्देश: अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तेरेषु समुचितम् उत्तरं चित्वा लिखत।
संस्कृत भाषा अतीव वैज्ञानिकी । कंचन कथयन्ति यत् संस्कृतमेव सङ्गणकस्य कृते सर्वोत्तमा भाषा । अस्याः वाङ्मयं वेदैः,पुराणैः ,नीतिशास्त्रैः ,चिकित्साशास्त्रादिभिश्च समृद्धस्ति । कालिदासादीनां विश्वकवीनां काव्यसौन्दर्यम् अनुपमम् । कौटिल्यरचितम् अर्थशास्त्रं जगति प्रसिद्धमस्ति ।
गणितशास्त्रे शून्यस्य प्रतिपादनं सर्वप्रथमम् आर्यभटः अकरोत् । चिकित्साशास्त्रे चरकसुश्रुतयोः योगदानं विश्वप्रसिद्धम् । संस्कृते यानि अन्यानि शास्त्राणि विद्यन्ते तेषु वास्तुशास्त्रं, रसायनशास्त्रं, खगोलविज्ञानं, ज्योतिषशास्त्रं, विमानशास्त्रम् , इत्यादीनि उल्लेखनीयानि । संस्कृते विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति , यथा — सत्यमेव जयते,वसुधैव कुटुम्बकम्, विद्ययाSमृतमश्नुते , योगः कर्मसु कौशलम् इत्यादयः । सर्वभूतेषु आत्मवत् व्यवहारं कर्तुं संस्कृतभाषा सम्यक् शिक्षयति । केचन कथयन्ति यत् संस्कृतग्रन्थेषु मानवजीवनाय विविधाः समाविष्टाः सन्ति । आम् ते सत्यं कथयन्ति । महापुरुषाणां मतिः ,उत्तमजनानां धृतिः सामान्यजनानां जीवनपद्धति च वर्णिताः सन्ति एतेषु ग्रन्थेषु अतः अस्माभिः संस्कृतम् अवश्यमेव पठनीयम् । तेन मनुष्यस्य समाजस्य च परिष्कारः भवेत।
उक्तञ्च:-
कस्मिन् पदे सप्तमी विभक्तिः अस्ति ?

निर्देश: अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तेरेषु समुचितम् उत्तरं चित्वा लिखत।
संस्कृत भाषा अतीव वैज्ञानिकी । कंचन कथयन्ति यत् संस्कृतमेव सङ्गणकस्य कृते सर्वोत्तमा भाषा । अस्याः वाङ्मयं वेदैः,पुराणैः ,नीतिशास्त्रैः ,चिकित्साशास्त्रादिभिश्च समृद्धस्ति । कालिदासादीनां विश्वकवीनां काव्यसौन्दर्यम् अनुपमम् । कौटिल्यरचितम् अर्थशास्त्रं जगति प्रसिद्धमस्ति ।
गणितशास्त्रे शून्यस्य प्रतिपादनं सर्वप्रथमम् आर्यभटः अकरोत् । चिकित्साशास्त्रे चरकसुश्रुतयोः योगदानं विश्वप्रसिद्धम् । संस्कृते यानि अन्यानि शास्त्राणि विद्यन्ते तेषु वास्तुशास्त्रं, रसायनशास्त्रं, खगोलविज्ञानं, ज्योतिषशास्त्रं, विमानशास्त्रम् , इत्यादीनि उल्लेखनीयानि । संस्कृते विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति , यथा — सत्यमेव जयते,वसुधैव कुटुम्बकम्, विद्ययाSमृतमश्नुते , योगः कर्मसु कौशलम् इत्यादयः । सर्वभूतेषु आत्मवत् व्यवहारं कर्तुं संस्कृतभाषा सम्यक् शिक्षयति । केचन कथयन्ति यत् संस्कृतग्रन्थेषु मानवजीवनाय विविधाः समाविष्टाः सन्ति । आम् ते सत्यं कथयन्ति । महापुरुषाणां मतिः ,उत्तमजनानां धृतिः सामान्यजनानां जीवनपद्धति च वर्णिताः सन्ति एतेषु ग्रन्थेषु अतः अस्माभिः संस्कृतम् अवश्यमेव पठनीयम् । तेन मनुष्यस्य समाजस्य च परिष्कारः भवेत।
उक्तञ्च:-
द्वन्द्वसमासस्य उदाहरणम् अस्ति—

निर्देश: अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तेरेषु समुचितम् उत्तरं चित्वा लिखत।
संस्कृत भाषा अतीव वैज्ञानिकी । कंचन कथयन्ति यत् संस्कृतमेव सङ्गणकस्य कृते सर्वोत्तमा भाषा । अस्याः वाङ्मयं वेदैः,पुराणैः ,नीतिशास्त्रैः ,चिकित्साशास्त्रादिभिश्च समृद्धस्ति । कालिदासादीनां विश्वकवीनां काव्यसौन्दर्यम् अनुपमम् । कौटिल्यरचितम् अर्थशास्त्रं जगति प्रसिद्धमस्ति ।
गणितशास्त्रे शून्यस्य प्रतिपादनं सर्वप्रथमम् आर्यभटः अकरोत् । चिकित्साशास्त्रे चरकसुश्रुतयोः योगदानं विश्वप्रसिद्धम् । संस्कृते यानि अन्यानि शास्त्राणि विद्यन्ते तेषु वास्तुशास्त्रं, रसायनशास्त्रं, खगोलविज्ञानं, ज्योतिषशास्त्रं, विमानशास्त्रम् , इत्यादीनि उल्लेखनीयानि । संस्कृते विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति , यथा — सत्यमेव जयते,वसुधैव कुटुम्बकम्, विद्ययाSमृतमश्नुते , योगः कर्मसु कौशलम् इत्यादयः । सर्वभूतेषु आत्मवत् व्यवहारं कर्तुं संस्कृतभाषा सम्यक् शिक्षयति । केचन कथयन्ति यत् संस्कृतग्रन्थेषु मानवजीवनाय विविधाः समाविष्टाः सन्ति । आम् ते सत्यं कथयन्ति । महापुरुषाणां मतिः ,उत्तमजनानां धृतिः सामान्यजनानां जीवनपद्धति च वर्णिताः सन्ति एतेषु ग्रन्थेषु अतः अस्माभिः संस्कृतम् अवश्यमेव पठनीयम् । तेन मनुष्यस्य समाजस्य च परिष्कारः भवेत।
उक्तञ्च:-
मनुष्यस्य समाजस्य परिष्कारः केन भविष्यति?

निर्देश: अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तेरेषु समुचितम् उत्तरं चित्वा लिखत।
संस्कृत भाषा अतीव वैज्ञानिकी । कंचन कथयन्ति यत् संस्कृतमेव सङ्गणकस्य कृते सर्वोत्तमा भाषा । अस्याः वाङ्मयं वेदैः,पुराणैः ,नीतिशास्त्रैः ,चिकित्साशास्त्रादिभिश्च समृद्धस्ति । कालिदासादीनां विश्वकवीनां काव्यसौन्दर्यम् अनुपमम् । कौटिल्यरचितम् अर्थशास्त्रं जगति प्रसिद्धमस्ति ।
गणितशास्त्रे शून्यस्य प्रतिपादनं सर्वप्रथमम् आर्यभटः अकरोत् । चिकित्साशास्त्रे चरकसुश्रुतयोः योगदानं विश्वप्रसिद्धम् । संस्कृते यानि अन्यानि शास्त्राणि विद्यन्ते तेषु वास्तुशास्त्रं, रसायनशास्त्रं, खगोलविज्ञानं, ज्योतिषशास्त्रं, विमानशास्त्रम् , इत्यादीनि उल्लेखनीयानि । संस्कृते विद्यमानाः सूक्तयः अभ्युदयाय प्रेरयन्ति , यथा — सत्यमेव जयते,वसुधैव कुटुम्बकम्, विद्ययाSमृतमश्नुते , योगः कर्मसु कौशलम् इत्यादयः । सर्वभूतेषु आत्मवत् व्यवहारं कर्तुं संस्कृतभाषा सम्यक् शिक्षयति । केचन कथयन्ति यत् संस्कृतग्रन्थेषु मानवजीवनाय विविधाः समाविष्टाः सन्ति । आम् ते सत्यं कथयन्ति । महापुरुषाणां मतिः ,उत्तमजनानां धृतिः सामान्यजनानां जीवनपद्धति च वर्णिताः सन्ति एतेषु ग्रन्थेषु अतः अस्माभिः संस्कृतम् अवश्यमेव पठनीयम् । तेन मनुष्यस्य समाजस्य च परिष्कारः भवेत।
उक्तञ्च:-
चरकसुश्रुतयोः योगदानं कस्मिन् शास्त्रे अस्ति?